[ Ana Sayfa | Editörler | Danışma Kurulu | Dergi Hakkında | İçindekiler | Arşiv | Yayın Arama | Yazarlara Bilgi | E-Posta ]
F?rat T?p Dergisi
2007, Cilt 12, Sayı 3, Sayfa(lar) 237-238
[ Özet ] [ PDF ] [ Benzer Makaleler ] [ Yazara E-Posta ] [ Editöre E-Posta ]
Bir Çocukta Visceral Leishmaniasis Olgusu
Salih KUK1, Gamze POYRAZO?LU2, F. Necati ARSLAN2, Ahmet ERENSOY1, Saadet AKARSU2
1F?rat Üniversitesi T?p Fakültesi Parazitoloji Anabilim Dal?, ELAZI?
2F?rat Üniversitesi T?p Fakültesi Çocuk Hastal?klar? ve Sa?l??? Anabilim Dal?, ELAZI?
Anahtar Kelimeler: Leishmaniasis, Elaz??, Leishmaniasis, Elazig
Özet
Visceral leishmaniasis leishmania türü parazitler taraf?ndan olu?turulan protozoan bir hastal?kt?r. Bu çal??mada, Bingöl Devlet hastanesinden F?rat T?p Merkezine hepatosplenomegali nedeniyle sevk edilen 8 ya??nda k?z hasta sunulmu?tur. Hastan?n Giemsa ile boyanm?? kemik ili?i yaymas?nda leishmania amastigotlar?n?n görülmesi ve Leishmania IgG ELISA ve Formol Gel testinin pozitif olmas?yla visceral leishmania tan?s? konulmu?tur. Bu olgu sunumu ile visceral leishmania?ya, tan?s?nda çekilen zorluklara ve çözüm yollar?na katk? sa?lanaca??n? ümit ediyoruz. ©2007, F?rat Üniversitesi, T?p Fakültesi
  • Başa Dön
  • Özet
  • Giriş
  • Olgu Sunusu
  • Tartışma
  • Kaynaklar
  • Giriş
    Leishmania türü parazitler insanda, kala-azar denilen visceral leishmaniasis (VL), kutanöz, diffüz kutanöz ve mukokutanöz leishmaniasis ?eklinde 4 ana formu olu?tururlar 1. S?kl?kla çocuklarda görülen ve ölüme sebep olabilen VL?de etken, L. donovani, L. infantum ve L. chagasi?dir. Ülkemizde s?k görülmeyen bu hastal?k hakk?nda daha çok olgu bildirimleri yap?lmaktad?r. Retiküloendotelyal sisteme yerle?ip dalak, karaci?er ve lenf bezi büyüklü?ü ile seyreden VL, genellikle tan?da en son dü?ünülen seçeneklerden birisidir 2,3. Bu çal??mada nadir görülen VL?ye ve tan? zorluklar?na bu olgu sunumu ile dikkat çekmek amaçlanm??t?r.
  • Başa Dön
  • Özet
  • Giriş
  • Olgu Sunusu
  • Tartışma
  • Kaynaklar
  • Olgu Sunusu
    Bingöl Devlet Hastanesinden hepatosplenomegali nedeniyle sevk edilen 8 ya??nda k?z hasta F?rat Üniversitesi F?rat T?p Merkezine 13.11.2005 tarihinde kabul edilmi?tir. Hasta Bingöl Devlet Hastanesine, yat?s?ndan 5 gün önce ba?layan ate?, s?k idrara ç?kma, idrar yaparken yanma ve a?r? ?ikayetleri ba?vurmu?. ?drar yolu infeksiyonu, kardiyomyopati ve kalp yetmezli?i ön tan?lar?yla yat?r?lan hastaya seftriakson ve digoxin tedavisi uygulanm??. Hastan?n tedaviye cevap vermemesi üzerine ileri tetkik amac?yla F?rat T?p Merkezine sevk edilmi?. Ailesinde kalp hastal??? öyküsü bulunan hastan?n 3 kez pnömoni tan?s?yla hastaneye yatt??? ö?renildi. Bu dönmelerde de ate?, s?k idrara ç?kma, idrar yaparken yanma ve a?r?s? olan hastan?n bir hafta süren kanl? idrar ?ikayeti oluyormu?.

    Boyu 124 cm, kilosu 20 kg olan hastan?n fizik muayenesinde genel durum orta, cilt rengi soluk solunumu:28/dakika, nab?z:146/dk, tansiyon:100/60mmHg ate?:37.7ºC olarak tespit edildi. Kalp muayenesinde ta?ikardi ve 2/6 sistolik üfürüm (+), bat?n muayenesinde ise 7-8 cm hepatomegali saptand?. Hastan?n di?er sistem muayene bulgular? normal olarak de?erlendirildi.

    Kan testlerinde hemoglobin (6.4 g/dL), hemotokrit (%20.4), beyaz küre say?s? (16.800/mL), trombosit say?s? (625.000/mL) sedimantasyon (35 mm/h), CRP (200 mg/dL), AST (20 U/L), ALT (13 U/L), protein (9.3 g/dL), albumin (2.6 g/dL) olarak bulunmu?tur. ?drar, kan ve bo?az kültürleri (-), Grubel-Widal reaksiyonu (-), Mono test (-), Coombs (-), Wright (-), hepatit markerleri (-), Antitoxoplasma IgG (-) bulunmu?tur. Bat?n ultrasono?rafisinde hepatosplenomegali izlenen hastan?n Çocuk servisine idrar yolu infeksiyonu, anemi etyolojisi, hepatosplenomegali etyolojisi, kalp yetmezli?i?, malignensi?, salmonelloz?, bruselloz? ön tan?lar?yla kabulünden sonra 2.5 hafta süreyle seftiriakson ve kristalize penisilin tedavisi uygulanmas?na ra?men hastan?n klinik bulgular?nda de?i?iklik olmam??t?r.

    Hastan?n VL olabilece?i ?üphesiyle hastadan al?nan kemik ili?i yaymas? ve kan Parazitoloji Anabilim Dal? Laboratuvar?na gönderilmi?tir. Kemik ili?i preperatlar? metanol ile tespit edildikten sonra Giemsa ile boyanm??t?r. ?mmersiyon objektifi ile incelenen preparatlarda Leishmania amastigot ?ekilleri görülmü?tür. Ayr?ca al?nan kan?n serumundan Leishmania IgG (Diagnostic Automation Inc,USA) (+) ve Formol gel reaksiyonu (+) bulunmu?tur. Visceral leishmania tan?s? konulan hasta, tedavisini ba?ka bir merkezde yapt?rma istek ve ?srar? üzerine taburcu edildi.

  • Başa Dön
  • Özet
  • Giriş
  • Olgu Sunusu
  • Tartışma
  • Kaynaklar
  • Tartışma
    Visceral leishmaniasis 80?den fazla ülkede endemik olan tedavi edilmezse %100?e varan oranda ölümle seyredebilen protozoan bir hastal?kt?r. Olgular?n %90?dan fazlas? Hindistan/Banglades/Nepal, Sudan ve Brezilya?da görülmektedir 4. Bir Akdeniz ülkesi olan ülkemizde çocuklarda VL etkeni olarak L. infantum izole edilmi?tir 5.

    Ülkemizde ilk olgu 1916?da Trabzon?da tespit edilmi?tir 6. Sa?l?k Bakanl??? verilerine göre olgu say?s? 1989-1996 y?llar? aras?nda 5111, 1997-2003 y?llar? aras?nda ise 222 olarak bildirilmi?tir 7. Ülkemizde VL olgular?, bölgelerin iklim durumuyla yak?ndan ili?kili olarak genellikle Akdeniz, Ege ve ?ç Anadolu bölgelerinden bildirilmi?tir 8. Di?er bölgelerden ise daha nadir olgu sunumlar? yap?lm??t?r 9-11. Bu olgu bilebildi?imiz kadar?yla son on y?lda Elaz???dan bildirilen ilk VL olgusudur.

    2000-2003 y?llar? aras?nda 19 VL?li çocu?u kapsayan bir çal??mada VL tan?s?n?n bir olgu hariç 1-19 günde konuldu?u bildirilmi?tir. Tüm hastalarda ate? ve solukluk ?ikayetleri bulundu?u, bu ?ikayetlerle e? zamanl? olarak 9 hastada pnömoni ve 2 hastada ise üriner sistem infeksiyonu belirtilmi?tir 12. Çal??mada sundu?umuz hastan?n, üriner sistem ?ikayetleri ile ba?vurdu?u ve geçmi?inde pnömoni tan?s?yla hastanede üç kez yatt??? göz önünde bulunduruldu?unda, bu tür ?ikayet ve tan?l? hastal?klar?n VL?ye e?lik eden bir olay olabilece?ini göz önünde bulundurman?n gereklili?ine inanmaktay?z.

    Visceral leishmaniasis, düzensiz ate?, kilo kayb?, hepatosplenomegali ve anemi ile karakteristik bir hastal?kt?r. Bu tablo s?tma, pnomoni, salmonelloz, bruselloz, tifo, tüberküloz, dizanteri ve schistosomiasis ile s?kl?kla kar??abilmektedir 13. Olguda sunulan ?ikayetlerle ba?vuran hastalarda öncelikli olarak bahsedilen tan?lar dü?ünülmekte ve tan? konulamad??? ve hastan?n ampirik tedaviye cevap vermedi?i durumlarda VL?den ?üphelenilmektedir. Ayr?ca ilimizde VL?nin çok nadir görülmesi tan?da gecikmelere yol açmaktad?r.

    Kan tablosunda karekteristik olarak anemi, lökopeni, trombositopeni ve hipergammaglobunemi görülmektedir. Anemi, epidemi durumlar? d???nda bu olguda oldu?u gibi derin de?ildir.

    VL?ni rutin tan?s?nda; (i) klinik bulgular, (ii) dalak, kemik ili?i veya lenf nodu aspirasyon materyalinden boyanm?? preparatlarda leishmania amastigotlar?n?n tespiti, (iii) kültür, (iv) leishmania antikor veya antijenlerini tespit eden immünolojik testler ve (v) PCR gibi moleküler tekniklerin birlikteli?inden yararlan?l?r. Deneyimli birinin bak?s?yla bile tek bir preparatdaki mikroskop duyarl?l??? %50-85 civar?ndad?r. Dalak aspirasyon materyalinden, kemik ili?i ve lenf nodu aspirasyon materyallerinden daha fazla leishmania tespit edilmektedir 14. Olgunun tan?s?nda kemik ili?i aspirasyon materyalinin Giemsa ile boyal? direkt bak?s?na ek olarak ELISA testinden yararlan?lm??t?r. Serolojik testlerin leishmania tan?s?nda duyarl?l??? %90??n üzerindedir. VL?li hastalarda karakteristik hipergammaglobunemiyi gösteren Formol-gel testi de genel olarak tarama testi olarak kullan?labilmektedir.

    Ülkemiz, visseral leishmania aç?s?ndan endemik bir bölgede bulunmakla birlikte, VL ilimizde çok nadir görülmektedir. Bu olgu sunumu ile VL?ye, tan?s?nda çekilen zorluklara ve çözüm yollar?na katk? sa?lanaca??n? ümit ediyoruz.

  • Başa Dön
  • Özet
  • Giriş
  • Olgu Sunusu
  • Tartışma
  • Kaynaklar
  • Kaynaklar

    1) Despeux J. Leishmaniasis: current situation and new perspectives. Comp Immunol Microbiol Infect Dis 2004; 27: 305-318.

    2) Garcia LS, Bruekner DA. Diagnostic Medical Parasitology. Fourth Edition, Washington DC: ASM Pres, 2001: 205-234.

    3) Unat EK, Yücel A, Atla? K, Samast? M, Unat??n T?p Parazitolojisi. 5. bask?. ?stanbul: Cerrahpa?a T?p Fak. Yay?n? No:15, 1995: 564-586.

    4) Murray HW, Berman JD, Davies CR, Saravia NG. Advances in leishmaniasis. Lancet 2005; 366: 1561-1577.

    5) Ozensoy S, Ozbel Y, Turgay N ve ark. Serodiagnosis and epidemiology of visceral leishmaniasis in Turkey. Am J Trop Med Hyg 1998; 59: 363-369.

    6) Unat EK. Leyismanyazlarin tarihçesi. In: Yasarol ? (Editors). Leishmaniasis. Bornova: Türkiye Parazitoloji Derne?i Yay?n? No:1, 1981: 1-10.

    7) Türkiye Cumhuriyeti Sa?l?k Bakanl???, Temel Sa?l?k ?statistikleri, 2006

    8) Ok UZ, Balcioglu IC, Taylan Ozkan A, Ozensoy S, Ozbel Y. Leishmaniasis in Turkey. Acta Trop 2002; 84: 43-48.

    9) Köse ?, Töz SÖ, Korkmaz M, Özbel Y. Visceral Leishmaniasis: A Rarely Diagnosed Adult Case in Turkey. Türkiye Parazitoloji Dergisi 2005; 29: 1-2.

    10) Öner YA, Sahip N, Keskin C, Palandüz A. Bir Visseral Leishmaniasis Olgusu. Türkiye Parazitoloji Dergisi 2003; 27: 176-178.

    11) Polat E, Aygün G, Aslan M, Aks?n EN, Y?ld?r?m A, Alta? K. Bir Kala-Azar Olgusu. Türkiye Parazitoloji Dergisi 2003; 27: 4-5.

    12) Tanir G, Taylan Ozkan A, Daglar E. Pediatric visceral Leishmaniasis in Turkey. Pediatr Int 2006; 48: 66-69.

    13) Davidson RN. Visceral leishmaniasis in clinical practice. J Infect 1999; 39: 112-116.

    14) Hommel M. Visceral leishmaniasis: biology of the parasite. J Infect 1999; 39: 101-111.

  • Başa Dön
  • Özet
  • Giriş
  • Olgu Sunusu
  • Tartışma
  • Kaynaklar
  • [ Başa Dön ] [ Özet ] [ PDF ] [ Benzer Makaleler ] [ Yazara E-Posta ] [ Editöre E-Posta ]
    [ Ana Sayfa | Editörler | Danışma Kurulu | Dergi Hakkında | İçindekiler | Arşiv | Yayın Arama | Yazarlara Bilgi | E-Posta ]