Künt toraks travmaları genellikle myokardiyal kontüzyon şeklinde kardiyak hasara neden olmaktadır. Bu durum çoğu zaman selim bir seyir gösterir. Ancak nadiren künt travmaya bağlı aort, mitral ve triküspid kapak yetersizlikleri de görülebilir ^1,2. Multitravmalı hastalarda kardiyak muayenenin her zaman net olarak yapılamaması nedeniyle tanıda güçlükler olabilmektedir. Burada motorlu araç içi trafik kazası sonrası korda tendinea rüptürü nedeniyle orta-ağır mitral kapak yetersizliği gelişen bir olgu sunuldu.

Yedi yaşında erkek hasta, araç içi trafik kazası nedeni ile çocuk yoğun bakım ünitesine yatırıldı. Bilateral akciğer kontüzyonu, orbital hematomu, bilateral humerus ve sağ skapula kırığı mevcuttu. Sol akciğerde plevral efüzyonu nedeni ile torasentez sonrası toraks tüpü takıldı. Hasta 12 gün SIMV ve 2 gün nazal CPAP modunda mekanik ventilatörde izlendi. Gelişen hipotansiyonları nedeniyle inotropik destek verildi. Yatışının 16. gününde yoğun bakım ihtiyacı kalmayan hasta serviste takibe alındı. Servis izleminin ikinci gününde solunum sıkıntısı ortaya çıkan hastanın akciğer bazallerinde bilateral ral ve apekste belirgin 3/6 pansistolik üfürüm duyuldu. KTA:110/dakika, TA:110/60mmHg idi. Palpasyonla karaciğer kot altı 1 cm ele gelmekteydi. Göğüs grafisinde hafif kardiyomegali izlendi. Ekokardiyografik incelemesinde sol kalp boşlukları geniş, mitral kapak anterior leafleti ile papiller kas arasındaki bağlantının kopuk olduğu, bu nedenle belirgin koaptasyon kusuru ve orta-ağır derecede mitral kapak yetersizliği olduğu saptandı (Resim 1).

Resim 1: Anterior leaflet ile papillar kas arasında bağlantı kopukluğu.

Kalp yetersizliği klinik bulguları olan hastaya diüretik ve inotrop destek başlandı. Kalp yetersizliği kliniği 24. saatinde normale döndü. Cerrahi konseyde izlem kararı alınan hastanın poliklinik takipleri devam etmektedir.

Genellikle motorlu araç içi trafik kazaları sonrası ortaya çıkan künt toraks travmasına bağlı kalp ve büyük damarsal yapıları ilgilendiren hasarlar sıklıkla atlanır ¹. Dolayısyla künt toraks travmasına bağlı myokard hasarının gerçek insidansını belirlemek zordur ve bu oran %8-76 arasında değişmektedir ². Çoğu sekelsiz iyileşen myokard hasarlarının yanında travmanın şiddetine ve şekline bağlı olarak oluşan myokard rüptürü, aortik yaralanmalar, tamponad, travmatik VSD ve değişik derecelerde kapak hasarları gibi daha ciddi kardiyak hasarlar da rapor edilmiştir ³.

Travmatik mitral yetersizlik intrakardiyak basıncın ani yükselmesi ile mitral kapağı destekleyen yapıların daha kolay hasarlanabildiği izovolümetrik kontraksiyon fazında yüksek basınç nedeniyle gelişebileceği gibi, koroner arterlerin travmasına sekonder iskemi ve enfarkta bağlı olarak da oluşabilmektedir ^4,5.

Hastalar kardiyak hasarın derecesine bağlı olarak yıllarca asemptomatik kalabileceği gibi, kalp yetersizliği ve hatta kardiyojenik şok tablosu geliştirebilir. Tanı fizik muayene, kardiyak enzim değerleri, elektrokardiyografi ve ekokardiyografi ile konulur ⁶. Leaflet yırtılmaları ve kordal kopmalarla parsiyel papiller kas kopmaları daha yavaş hemodinamik bozulma ile seyreder ve medikal tedavi ile hemodinamik iyileşme sağlanabilir. Papiller kasların tam kopması hastayı kardiyojenik şok tablosuna sokabilir. Bu durumda hızla cerrahi girişim gereklidir ^6-8.

Travmatik mitral yetersizliklerin incelendiği 82 vakalık bir çalışmada, en sık hasarlanmanın papiller kasta, ikinci sıklıkta da korda tendineada olduğu görülmüştür. Vakaların %18’ine 24 saat, %65’ine 1 ay, %88’ine 1 yıl içinde kapak cerrahisi uygulanmış ve olguların tamamının hayatlarının ileri döneminde kapak cerrahisi geçirdikleri tespit edilmiştir. Hastalara %57 oranında mitral kapak replasmanı yapılırken %43 oranında mitral kapak tamiri yapılmıştır ^9,10

Yoğun bakım takibi sonrası serviste izlemi esnasında hastamızda ortaya çıkan akut kalp yetersizliği tablosunun korda tendinea rüptürüne bağlı orta-ağır kapak yetersizliğinden kaynaklandığı tespit edildi. Medikal tedavi ile klinik düzelme sağlandı.

Sonuç olarak künt toraks travması ile acil ve yoğun bakım servislerinde değerlendirilen hastaların kardiyak travmaya da maruz kalabilecekleri unutulmamalıdır. Dolayısıyla bu çeşit travmalı hastaların fizik muayenelerinde kalp seslerinin daha dikkatli dinlenmesi, şüpheli durumlarda ise konsültasyon istenmesi önerilir. Erken tanı, tedavi ve gerektiğinde cerrahi müdahale hastanın prognozu açısından çok önemlidir.