İnfantil Dönemde Bir Herpes Zoster Olgusu

Demet ÇİÇEK

2007, Cilt 12, Sayı 4, Sayfa(lar) 313-314

Özet Summary Tam Metin (HTML) Tam Metin (PDF)

A Case of Infantil Herpes Zoster

Demet ÇİÇEK

Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı, ELAZIĞ

Keywords: Infant, herpes zoster, Infancy, herpes zoster

6.001 görüntülenme 3.423 indirme

18 aylık bebek hasta sırtında yara şikayeti ile polikliniğimize getirildi. Hastanın anamneziden altı ay önce suçiçeği geçirdiği öğrenildi. Yapılan dermatolojik muayenede sırtta orta hattan başlayıp sağ skapular bölgeyi de içeren, axiller bölge ve gövde ön yüzüne ilerleyen eritemli zemin üzerinde gruplar oluşturmuş veziküller ve yer yer hemorajik krutlar mevcuttu. Laboratuar incelemelerinde, hastanın vezikül sıvısından yapılan tzanck smear testinde multinukleer dev hücrelere rastlandı ve VZV IgG pozitif olarak saptandı. Klinik, tzanck smear ve serolojik bulgular doğrultusunda Herpes zoster tanısı konulan hastaya 20 mg/kg/gün dozunda sistemik asiklovir tedavisi başlandı. Tedavinin üçüncü gününden itibaren hastanın lezyonlarında iyilesme tespit edildi. ©2007, Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi

18-month infant patient applied to our polyclinic with the complaint of a wound on the back. It was determined that the patient had varicella due to anamnesis six months ago. As a result of the dermatological examination, it was determined that there were vesicules and hemorrhagic cruts at some points, which formed groups on the erythematic ground beginning on the middle line and including right scapular region and advancing towards the axiller region and the frontal surface of the body. In the laboratory examinations, in the tzanck smear test carried out on the vesicule liquid of the patient, multinuclear huge cells were determined and VZV IgG was determined as positive. Based on the clinical, tzanck smear and serological findings, the patient was diagnosed with Herpes zoster and systemic aciclovir treatment was commenced with dose of 20 mg/kg/day. Beginning from the third day of the treatment, improvement was determined in the lesions of the patient. ©2007, Firat University, Medical Faculty

Giriş

Herpes zoster enfeksiyonu infantil dönemde çok nadir olarak görülür. Bu dönemde gözlenen vakalar intrauterin veya ekstrauterin bulaşım sonucu oluşabilir. Literatürde bildirilen infantil zona olgularının büyük çoğunluğu intrauterin dönemde virusa maruziyetle oluşmaktadır. Postnatal varisella enfeksiyonu sonucunda oluşan infantil zona vakaları ise oldukça az sayıdadır ^1,2.

Postnatal Varisella enfeksiyonundan altı ay sonra gelişen infantil zona olgusunu nadir görülmesi nedeniyle yayınlamayı uygun bulduk.

Olgu Sunumu

18 aylık erkek çocuk sırtında yara şikayeti nedeniyle polikliniğimizde değerlendirildi. Hastanın annesinden alınan anamnezden yaklaşık üç gün önce sırtında kızarıklık oluştuğu, 24 saat sonra da bu kızarıklıklar üzerinde içi su dolu kabarcıklar geliştiği, beraberinde ateş, huzursuzluk ve halsizliğin olduğu öğrenildi. Özgeçmişinde bir yaşında suçiçeği geçirdiği öğrenilen hastanın herhangi bir immunsupresif hastalığı olmadığı başka bir hastalık nedeniyle tedavi görmediği tespit edildi. Soygeçmişinde ise özellik bulunmamaktaydı.

Hastanın yapılan fizik muayenesinde sistem bulguları normaldi. Dermatolojik muayenesinde sırtta orta hattan başlayıp sağ skapular bölgeyi de içeren, axiller bölge ve gövde ön yüzüne ilerleyen eritemli zemin üzerinde gruplar oluşturmuş veziküller ve yer yer hemorajik krutlar mevcuttu (Şekil 1). Laboratuar incelemelerinde, hastanın vezikül sıvısından yapılan tzanck smear testinde multinukleer dev hücrelere rastlandı ve Varisella zoster virus (VZV) IgM negatif, VZV IgG pozitif olarak saptandı.

Şekil 1: Sırtta orta hattan başlayıp sağ skapular bölgeyi de içeren, axiller bölge ve gövde ön yüzüne ilerleyen eritemli zemin üzerinde gruplar oluşturmuş veziküller ve yer yer hemorajik krutlar.

Klinik, tzanck smear ve serolojik bulgular doğrultusunda Herpes zoster tanısı konulan hastaya 20 mg/kg/gün dozunda sistemik asiklovir tedavisi başlandı. Tedavinin üçüncü gününden itibaren hastanın lezyonlarında iyileşme tespit edildi ve herhangi bir komplikasyon gelişmedi.

Tartışma

Varisella zoster virus, insan Herpes virus ailesine ait, zarflı ve çift zincirli bir DNA virusudur. Primer enfeksiyon olan suçiçeği geçirildikten sonra virus, duyu sinirlerinin arka kök ganglionlara yerleserek latent şekilde kalır. Virusların çeşitli nedenlerle reaktivasyonu sonucu Herpes zoster oluşur ^1-5. Reaktivasyonun nedeni çok açık olmamakla birlikte immunsupresyon, Hodgkins hastalığı ve diğer maligniteler, immunsupresif ilaç ve glukokortikoid kullanımı, spinal korda radyasyon veya cerrahi uygulanması, arka kök ganglionlarında tümör varlığı, lokal travma ve oftalmik zona oluşumuna neden olabilen frontal sinuzit suçlanmaktadır ⁶. Altta yatan herhangi bir neden bulunmayan olgularda ise emosyonel stres suçlanmıştır ⁷. Olgumuzda altta yatan bir neden bulamadık.

VZV enfeksiyonlarında karakteristik olarak duyusal sinir dermatomuna uyan cilt bölgesinde eritemli zemin üzerinde gruplar oluşturmuş veziküllerin bulunması ile tanı konulur. Ayrıca polimeraz zincir reaksiyonu, hücre kültürleri, VZV spesifik antikorların saptanması ve tzanck smear tanı amacıyla kullanılabilen diğer laboratuar yöntemleridir. Ayırıcı tanıya giren hastalıklar arasında herpes simpleks, böcek ısırıkları, irritan dermatit ve büllöz hastalıklar bulunmaktadır ^4-6.

Zonada tipik tutulum bölgeleri torasik (%53), servikal (%20), oftalmik (%15) ve lumbosakral (%11) olarak bildirilmiştir ^1,4. Bizim olgumuzda da torasik tutulum mevcuttu.

Primer enfeksiyon olan Varisella zoster çocukluk dönemi hastalığıdır. Zona ise yetişkinlerde ve yaşla birlikte artan sıklıkta görülür. 15-24 yaş arası zona görülme oranı 1.06/ 1000 iken 75 yaş üzerinde bu oran 13.75/1000dir. Yapılan çalışmalarda hayatın ilk yılında varisella enfeksiyonu geçiren çocuklarla birinci yıldan sonra varisella enfeksiyonu geçirenler karşılaştırılmıştır. Birinci grup çocuklarda çocukluk çağında zona görülme oranı 4.10/1000 ve interval süresi ortalama 3.8 yıl iken, ikinci grup çocuklarda bu oranı 0.47/ 1000 ve süre ortalama 6.2 yıldır ^1,8,9. Olgumuz da yaşamının ilk yılında varisella enfeksiyonu geçirmiş ve altı ay gibi çok kısa bir süre sonra Herpes zoster gözlenmişti.

İnfantil dönemde gözlenen zona vakaları ekstrauterin veya intrauterin bulaşım sonucu olabilir. İntrauterin ilk 20 haftadaki maruziyetlerde %2 oranında Konjenital Varisella Sendromu gelişme riski mevcuttur. Bu sendromda santral sinir sistemi hasarı, ekstremite hipoplazisi, deride skarlar, göz defektleri ve fetal ölüm görülür. Gebeliğin 25 ile 36 haftaları arasındaki maruziyetlerde ise %0.8-%1.7 oranında infantil dönemde zona geçirme riski vardır ¹⁰.

Literatür incelendiğinde bildirilen infantil dönem zona vakalarının çoğunluğunun intrauterin bulaşım sonucu oluştuğu görülür. Önceki yayınlarda bildirilen 62 infantil zona vakasının 43 tanesi (%69) intrauterin, 19 tanesi (%31) ise ekstrauterin bulaşım şeklindeydi ². Bizim olgumuzda ekstrauterin bulaşım mevcuttu.

Çocukluk dönemi Herpes zoster vakalarına klinisyenlerin yaklaşımı genellikle etyolojide yer alan immünsüpresyon ve malignitenin aranmasına yöneliktir. Oysa günümüzde altta yatan herhangi bir nedeni bulunmayan, sağlıklı çocuk olgu bildirileri artmıştır ¹. Bu nedenle Varisella zosterin reaktivasyon sebepleri yeniden gözden geçirilmelidir.

Kaynaklar

1)Henry M, Feeder J, Diane M. Herpes Zoster in Otherwise Healthy Children. Pediatr Infect Dis J 2004; 23: 451-457.

2)Kurlan JG, Connelly BL, Lucky AW. Herpes zoster in the first year of life following postnatal exposure to varicella-zoster virus: four case reports and a review of infantile herpes zoster. Arch Dermatol 2004 ; 140: 1268-1272.

3)Bale JF. Human herpesviruses and neurological disorders of childhood. Semin Pediatr Neurol 1999; 6: 278-287.

4)Sterling JC, Kurtz JB. Viral infections. Champion RH, Burton JL. Burns DA Breathnach SM. eds. Textbook of Dermatology 6th ed. Blackwell science ltd. 1998: 995-1095.

5)Gross G, Schofer H, Wassilew S, et al. Herpes zoster guideline of the German Dermatology Society. J Clin Virol 2003; 26: 277- 289.

6)Stephen E, Straus MN, Oxman. Varicela and herpes zoster. In: Freedberg IM, Eisen AZ, Wolff K, Austen KF, Goldsmith LA, Katz SI, Fitzpatrick TB, eds. Fitzpatricks Dermatology in General Medicine, 5th ed. New York, Mc Graw Hill, 1999: 2427- 2450.

7)Gupta MA, Gupta AK. Herpes zoster in medically healthy child and covert severe child abuse. Cutis 2000; 66: 221-223.

8)Guess HA, Broughton DD, Melton LJ, Kurland LT. Epidemiology of herpes zoster in children and adolescents: a population-based study. Pediatrics 1985; 76: 512-517.

9)Baba K, Yabuuchi H, Takahashi M, Ogra PL. Increased incidence of herpes zoster in normal children infected with varisella zoster virus during infancy: community-based follow-up study. J Pediatr 1986; 108: 372-377.

10)Enders G, Miller E, Cradock-Watson J, Bolley I, RidehalghM. Consequences of varicella and herpes zoster in pregnancy: Prospective study of 1739 cases. Lancet 1994; 343: 15481551.