Travmatik duktus torasikus yaralanması gelişen ve primer onarım sonrası lenf akımının olduğu gösterilen bir çocuk olgu sunuyoruz.

Postoperatif 16. gün kontrol amaçlı lenf sintigrafisi çekildi. Her iki ayağa 0.5 mCi Tc-99m nancolloid subdermal olarak enjekte edildi. Enjeksiyondan sonra 60. dakikada anterior pelvis, 120. dakikada torakoabdominal görüntüler 10’ar dakikalık sürelerle alındı. Anterior pelvis görüntüsünde inguinal ve eksternal iliak lenf nodlarının normal şekilde simetrik vizualizasyonu izlendi. Herhangi bir obstrüksiyon bulgusu görülmedi. Torakoabdominal görüntüde duktus torasikus-sol subklavien ven-sol internal juguler ven kavşağında ve kalp bölgesinde radyofarmasötiğin hafif belirgin olduğu, karaciğerde ise yaygın birikim olduğu izlendi (Şekil 1). Bu görünüm, radyokolloidin duktus torasikus yoluyla kan dolaşımına taşındığını gösterdi ve lenf ekstravazasyonunu düşündürecek patolojik bir bulgu gözlenmedi.

Şekil 1: Hastanın Sintigrafisi

Medulla spinalis yaralanmasına bağlı paraplejisi olan hastaya beyin cerrahi konsültasyonu sonucu konservatif tedavi uygulandı. Postoperatif 20. günde paraplejisinde belirgin düzelme olan hasta şifa ile taburcu edildi.

Duktus torasikus yaralanmalarında tedavi konservatif ve cerrahi olarak yapılmaktadır. Etiyoloji,yaş, günlük şilöz sıvı kaybı, metabolik problemler ve hasarın olduğu bölge uygulanacak tedavi yöntemini belirlemede rol oynayan en önemli etkenlerdir. Konservatif tedavide tüp drenaj, yağdan fakir diyet, total parenteral beslenme ve oktreotid uygulanması gibi tedavi seçenekleri mevcuttur. Konservatif tedavide başarı şansı yüksek olmadığı gibi venöz yetmezlige bağlı ve immünolojik mekanizmalar sonucunda lenfopeni, trombositopeni, protrombin zamanında uzama ve sepsis gelişimi gibi komplikasyonlar görülebilmektedir ⁸. Çocuklarda iki haftadan fazla süreyle günde 100 ml’nin üzerinde lenf drenajı devam ediyorsa konservativ tedavi sonlandırılmalıdır. Aksi takdirde hem hastanede kalış süresi uzamakta hem de plevral yapışılık ve şiloz sıvı kaybına bağlı metabolik problemler artmaktadır ⁹. Cerrahi tedavide ise duktusun ligasyonu, anastomoz ve primer onarım ve pleuraperitoneal şant gibi tedavi seçenekleri mevcuttur. Erişkinlerde duktus yaralanmasında en sık uygulanan yöntem duktusun ligasyonu ve primer onarımdır ^1,5. Ancak çocuklarda primer onarımın yapılıp yapılmaması konusunda tartışmalar mevcuttur. Çocuklarda duktus çapının küçük olması nedeniyle yapılacak primer onarım veya anastomozun lenf akımını sağlanamayacağı için duktus ligasyonu yapılması gerektiği savunulmuştur ^1,5,6. Primer onarım ve anastomozda emilebilir sütür kullanılmasının lenf kaçağı riskini artırdığı öne sürülmektedir ¹⁰. Postoperatif takipte lenf kaçağı ve obstrüksiyon olup olmadığını araştırmak ve lenf akımını görüntülemek amacıyla yapılan lenf sintigrafisi basit kesin ve güvenilir bir yöntemdir ^1,11. Bu amaçla Tc-99m radyokolloidi kullanılmaktadır. Bu maddenin subdermal olarak enjeksiyonunu takiben maddenin duktus torasikus yoluyla kan dolaşımına geçişini izlemek ve ekstravazasyonu tesbit etmek mümkündür. Olgumuzda emilebilir sütür ile yapılan primer onarım sonucu lenf akımı sağlanmış ve bu akım sintigrafik olarak gösterilebilmiştir.

Sonuç olarak, çocuklarda travmaya bağlı duktus torasikus yaralanması nadir görülen patolojidir. Çocukluk yaş grubunda da primer onarım, bir tedavi alternatifi olabilir. Lenfatik sintigrafi, bu hastaların postoperatif takibinde kullanılabilen yararlı bir yöntemdir.